توانایی تصور آنچه که احتمالا اتفاق خواهد افتاد (آینده پژوهی) یکی از ویژگی های بسیار مهم شرکت های موفق می باشد. حال اگر این شرکت، شرکت دانش بنیان باشد که اساس رقابت و مزیت رقابتی آن ها بر مبنای دانش است بیشتر خواهد بود. ازاین رو در این پژوهش سعی شده است با آینده نگری مولفه های مزیت ساز رقابتی در شرکت های دانش بنیان، سناریوهای محتمل و درنتیجه استراتژی های مناسب برای این شرکت ها تدوین شود. این پژوهش ازنظر هدف کاربردی و ازنظر روش از نوع پیمایشی و در سطح اکتشافی است. جامعه آماری این پژوهش را 97 نفر از مدیران و خبرگان موجود در46 شرکت دانش بنیان مستقر در شهرک فناوری صنایع شیمیایی شیراز و هلدینگ دانش بنیان فتکو تشکیل دادند که با توجه به نوع و مراحل پژوهش، تیم های 15 نفره، 7 نفره و 6 نفره به صورت قضاوتی انتخاب شدند. در مرحله اول با بررسی ادبیات موضوع 4 دسته اصلی سیاسی-راهبردی، اقتصادی-مالی، اجتماعی-فرهنگی و فناوری انتخاب شد و سپس با استفاده مجدد از ادبیات موضوع و مصاحبه با خبرگان 30 مولفه شناسایی شد و آنگاه با استفاده از نظر تیم 15 نفره از خبرگان و به روش دلفی 26 مولفه مزیت ساز رقابتی نهایی شد. در مرحله دوم جهت تعیین تاثیرات متقابل مولفه ها، این مولفه ها وارد 2 پرسشنامه شد و یک تیم 7 نفره از خبرگان اقدام به تکمیل آن ها نمودند. یکی از این پرسشنامه ها جهت استفاده در تجزیه وتحلیل MICMAC و دیگری جهت استفاده در نرم افزار سناریو ویزارد تدوین شد. وجود سناریو در خروجی نرم افزار سناریو ویزارد و پایایی 95% پرسشنامه MICMAC اعتبار و سازگاری درونی این 2 پرسشنامه و داده های مربوطه را تضمین می کند. نتایج نرم افزار سناریو ویزارد 8 سناریوی قابل قبول (قوی) را ارایه داد که در این میان 3 سناریوی خوش بینانه، بدبینانه و محتمل ترین مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفت. با دسته بندی مولفه های مزیت ساز در 4 دسته سیاسی/راهبردی، اقتصادی/مالی، اجتماعی/ فرهنگی و فناوری، نتایج سناریوهای سه گانه نیز در این دسته بندی ارایه شد. در مرحله آخر نیز از تیم 6 نفره ای برای تدوین اقدامات و سیاست های لازم استفاده شد که این تیم درنهایت 12 اقدام برای سناریوی خوش بینانه، 9 اقدام برای سناریوی محتمل و 4 اقدام برای سناریوی بدبینانه پیشنهاد دادند. درمجموع می توان گفت که در شرکت های دانش بنیان گسیل توان مدیریت دانش به سمت چهار مقوله تولید بیشتر، توسعه بازار، نتیجه گرایی پروژه و کیفیت بیشتر می تواند سناریوی مطلوب برای رسیدن به حداکثر استفاده از امکانات و فرصت ها را فراهم آورد.

زمینه و هدف: سناریونگاری یکی از مهم ترین روش های آینده پژوهی در شرایط نامطمین و پیچیده است. تاب آوری زنجیره تامین بیمارستان نیز به دلیل پیچیدگی در روابط و مواجهه با شرایط غیرمنتظره نیازمند درک وقایع در آینده است. هدف از مقاله حاضر، تدوین سناریوهای پیشروی آینده تاب آوری زنجیره تامین بیمارستان است. مواد و روش ها: این پژوهش دومین مرحله از پژوهشی با رویکرد آمیخته است و در زمره ی سناریوهای هنجاری و مکتب منطق شهودی است. مشارکت کنندگان در این پژوهش به روش هدفمند و از میان خبرگان دو بیمارستان انتخاب شدند. در فاز اول برای تعیین عدم قطعیت های بحرانی از پرسشنامه تاثیر و عدم قطعیت و نمودار تاثیر-عدم قطعیت استفاده شد. در فاز دوم نیز پس از تشکیل تیم سناریو، با استفاده از دیاگرام تاثیر، روابط علت و معلولی متغیرها بر اساس ماتریس سناریو تعیین گردید. نتایج: محرک های تاب آوری زنجیره تامین بیمارستان در 14 مقوله اصلی خوشه بندی شدند و نتایج حاصل از نمودار تاثیر-عدم قطعیت نشان داد که «فرهنگ مردم» و «ماهیت حادثه» به عنوان عدم قطعیت های بحرانی در تدوین سناریو نقش بیشتری دارند برای این دو عامل چهار سناریو بر اساس نظر خبرگان ایجاد و داستان آن ها نوشته شد. نتیجه گیری: چهار سناریوی «سازگار»، «آشفته»، «ازهم گسیخته» و «مبارز»، بر مبنای بحرانی ترین محرک های در زمینه تاب آوری زنجیره تامین بیمارستان تدوین شد. بهره گیری از ویژگی الهام بخش این سناریوها، می تواند به مدیران حوزه سلامت و مدیریت بحران کمک کند تا آمادگی لازم برای مواجهه با بحران را کسب نمایند. روش سناریونگاری منطق شهودی، می تواند برای آینده پژوهی در سایر حوزه های نظام سلامت مورد استفاده قرار گیرد.

زمینه و هدف: با توجه به نقش کلیدی صنعت هوایی در حفظ و ارتقاء ایمنی، کارایی و قانون مندی در حمل ونقل هوایی این صنعت در پویایی اقتصادی و اجتماعی جامعه جایگاه ویژه ای دارد؛ بنابراین تعمیر و نگهداری قطعات، تأمین به موقع تجهیزات و قابلیت اطمینان آن ها برای صاحبان صنایع از اولویت راهبردی هر کشوری به شمار می آید. هدف از پژوهش حاضر، آینده پژوهی نگهداری و تعمیرات صنعت هوایی ایران و پیشنهاد راهبردهای مناسب برای مواجه با هر سناریو است. روش: در پژوهش حاضر، از رویکرد سناریو نگاری با نرم افزار سناریو ویزارد برای پیش بینی آینده های ممکن استفاده و صنعت هوایی به عنوان نمونه موردی انتخاب گردید. این پژوهش برحسب هدف کاربردی و از حیث روش، پیمایشی است که در سطح اکتشافی انجام می شود. جامعه آماری تحقیق شامل کارشناسان و مدیران صنعت هوایی و خبرگان دانشگاهی است که از روش نمونه گیری قضاوتی هدفمند و روش شبکه ای (گلوله برفی) استفاده شده است. یافته ها: با استفاده از تحلیل متوازن تأثیر متقابل، پنج سناریو قوی از میان عدم قطعیت های کلیدی حاصل از تجمیع نظر خبرگان به دست آمد که سه سناریو به عنوان سناریوهای خوش بینانه، محتمل و بدبینانه انتخاب گردیده و پیشنهاد هایی نیز توسط خبرگان این صنعت ارائه شده است. نتیجه گیری: بر اساس یافته های پژوهش، قابلیت اطمینان اجزاء، تخصیص منابع مالی و دسترسی مناسب به سیستم تجهیزات بیشترین تأثیرگذاری را بر آینده نگهداری و تعمیرات صنعت هوایی دارد، به ویژه سه سناریو تیک آف (عروج)، کروز (پیمایش) و استال (فرود) که برای هریک از آن ها تمهیداتی نیز در نظر گرفته و راهبردهایی را متناسب با این سناریوها توسط خبرگان حوزه صنعت هوایی پیشنهاد شده است.

1عدم توجه به آینده در سیاست های گردشگری کشور و اصرار بر الگوی «برنامه ریزی بر اساس وضع موجود» باعث شده است تا سیاست هایی بسیار ناکارآمد برای مدیریت مقاصد گردشگری ورزشی اتخاذ شود. لذا هدف این مطالعه تحلیل آینده مقاصد گردشگری ورزشی بر اساس شناسایی عوامل و پیشران های منتهی به سناریوهای محتمل و ممکن تا افق زمانی 1410 می باشد که از طریق یک مطالعه موردی در استان اصفهان انجام شده است. روش تحقیق این مطالعه، از نوع پیمایشی است. داده ها با استفاده از سه روش مصاحبه، مرور ادبیات نظری و پرسشنامه های وزن دهی شده گردآوری شد. جامعه آماری شامل 14 نفر از متخصصین حوزه گردشگری ورزشی بودند که به روش هدفمند انتخاب شدند. تحلیل داده ها با استفاده از روش های تحلیل ساختاری و تحلیل سناریو انجام گردید. یافته ها نشان داد سیستم گردشگری ورزشی استان اصفهان یک سیستم ناپایدار با 16 سناریو می باشد که شامل دو سناریوی غیرمحتمل، هفت سناریوی ناسازگار، دو سناریو با احتمال وقوع ضعیف، سه سناریوی با احتمال وقوع متوسط و دو سناریو با احتمال وقوع قوی است. سناریوی ششم محتمل ترین سناریو برای آینده 10 ساله استان اصفهان است. بر اساس این سناریو، سرمایه گذاری در زیرساخت های گردشگری ورزشی در حالت راکد یا رو به کاهش بوده و سیاست گذاری هوشمندانه ای برای توسعه انواع گردشگری ورزشی وجود نخواهد داشت. بر این اساس، فقدان سیاست گذاری واحد و منسجم با قابلیت به روزرسانی مداوم و پویا در سطح ملی، منجر به آسیب پذیر شدن مقاصد گردشگری ورزشی استان اصفهان شده است. لذا مهمترین راهبردها و اقدامات برنامه ریزانه آینده، بایستی حول محور «سیاست گذاری در سطح استانی» متمرکز شود.

مقدمه: یکی از روش های نوین معماری آینده، برنامه ریزی بر پایۀ سناریوست، ازاین رو هدف از تحقیق حاضر آینده نگاری در حوزۀ صنعت اسب و ورزش سوارکاری است.روش پژوهش: روش تحقیق از نوع آمیخته بود که به صورت کیفی و کمی اجرا شد. در مرحلۀ کیفی از طریق مصاحبۀ نیمه ساختاریافته، روندها شناسایی شد. نمونۀ آماری در این مرحله شامل 26 نفر از صاحب نظران و خبرگان در حوزۀ صنعت اسب و رشتۀ سوارکاری به روش گلوله برفی انتخاب شدند. بخش کمی تحقیق از نوع هدفمند بود. ابزار تحقیق در مرحلۀ کمی پرسشنامة محقق ساخته از مرحلۀ دلفی بود که با شناسایی کلان روندهای مؤثر در مرحلۀ تحلیل تأثیرات متقاطع برای شناخت عدم قطعیت ها و بالانس تأثیرات متقابل جهت شناسایی سناریوهای منتخب، استفاده شد.یافته ها: با توجه به 16 کلان روندهای تحقیق پنج عامل (توسعة گردشگری اسب، میزان پوشش رسانه ای، رشد تولید ناخالص داخلی، تسهیل در روند اجرای قوانین و ورود بخش خصوصی) عوامل کلیدی تأثیرگذار و تأثیرپذیر (دووجهی) هستند. در نهایت سه سناریو قوی اسب ایرانی در بستر تاریخ، پرش اسب و اسب های دوخون در ده سال آیندة صنعت اسب و سوارکاری مشخص شد.نتیجه گیری: ورزش سوارکاری تحت تأثیر برنامه ریزی راهبردی، شناخت عدم قطعیت، آینده نگری مناسب در حوزۀ صنعت اسب و سوارکاری است. ازاین رو مدیریت واحد و یکپارچه بین سازمان هایی همچون وزارت ورزش و جوانان، وزارت جهاد کشاورزی و فدراسیون سوارکاری ضروری به نظر می رسد.

زمینه و هدف: سرعت تغییرات در تمامی زمینه ها آنچنان سرسام آور است که دیگر نمی توان با روش های سنتی پدیده ها و روش ها جدید برخورد کرد، این تغییرات در روش های ارتکاب جرایم نیز به وضوح دیده می شود، لذا برای برخورد با آنها نیازمند روش های جدید هستیم. بنابراین این پژوهش با هدف، بررسی نقش آینده پژوهی در پیشگیری از سرقت خودرو و منزل انجام شده است. روش شناسی: پژوهش حاضر از منظر هدف، کاربردی بوده و از نظر روش اجرا، توصیفی از نوع پیمایشی است. جامعه آماری تحقیق شامل 40 نفر از افسران پلیس آگاهی شهرستان میامی و شاهرود می باشد که به صورت تمام شمار مورد بررسی قرار گرفته است. روش گردآوری داده ها، کتابخانه ای و پیمایشی است که از ابزارهای فیش نویسی، مصاحبه و پرسشنامه محقق ساخته استفاده شده است. یافته ها و نتیجه گیری: براساس نتایج بدست آمده در زمینه عوامل امنیتی؛ توجه به امنیت سایت ها و محیط های مجازی و سایبری، در زمینه عوامل اقتصادی؛ فقر و بیکاری، در زمینه عامل جغرافیایی و محیطی؛ نصب دوربین و دزدگیر و سپس کنترل حاشیه نشین ها و ساخت وسازهای استاندارد، در عوامل اجتماعی و فرهنگی؛ دسترسی به مواد مخدر و الکلی و سپس توجه همسایگان و افراد محل به حضور افراد غریبه و بعد از آن، توجه به خانه های مجردنشین به ترتیب به عنوان عوامل مهم پیشگیری از سرقت انتخاب شدند و در نهایت براساس نتایج تحقیق، عامل اقتصادی مهم ترین عامل سرقت است و برای پیشگیری از سرقت ها باید به معیارهای اقتصادی توجه بیشتری شود.

در پی گسترده شدن مرزهای کسب وکار و افزایش نامعینی ها، مدیریت کسب وکار تحت اختلال همچون شیوع همه گیری ها موردتوجه قرار گرفته است. در پژوهش حاضر عوامل مؤثر بر بهبود کسب وکار تحت شرایط همه گیری با بهره گیری از روش ترکیبی سناریو نگاری و تحلیل اثرات متقابل موردبررسی قرار گرفته است. ارائه خدمات زیبایی در حوزه سلامت و درمان نیز به عنوان موردمطالعه انتخاب شده است. پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی است و تعداد 15 خبره که به صورت هدفمند انتخاب شده اند نمونه پژوهش حاضر را شامل شده­اند. در مرحله اول با انجام مصاحبه های نیمه ساختاریافته، مؤلفه های پژوهش با استفاده از نرم افزار مکس کیودا تحلیل و کدگذاری شده و سپس از چهار منظر نوآوری، انعطاف پذیری، تاب آوری زنجیره تأمین و یکپارچه ­سازی مدیریت زنجیره ­تقاضا طبقه بندی شده اند. در مرحله بعدی با تدوین پرسشنامه تحلیل اثرات متقابل و انجام تحلیل توسط نرم افزار سناریو ویزارد، سناریو های پژوهش تدوین و در قالب پنج سناریو قوی و 783 سناریو ضعیف شناسایی شده است. در این پژوهش پس از بررسی سناریوها، بر اساس قرابت و مشابهت سناریوها، سناریوهای استخراجی گروه بندی شده اند. یافته های پژوهش حاکی از تأثیرگذاری بیشتر حالت های مطلوب در سناریوها است که با تقویت حالت های مطلوب در سیستم های سلامت و درمان شهر شاهرود در صورت بروز همه گیری ها می توان روند بهبود کسب وکار را انتظار داشت.

1این پژوهش به بررسی ادغام حسابداری مدیریت و مسئولیت اجتماعی شرکت ها با تمرکز بر محرومیت زدایی و توسعه اقتصادی در ایران می پردازد. با توجه به چالش های اجتماعی و اقتصادی گسترده کشور، به ویژه در مناطق محروم، شرکت ها نیازمند رویکردهایی هستند که علاوه بر بهبود عملکرد مالی، به کاهش نابرابری های اجتماعی نیز کمک کنند. این مطالعه از رویکرد سناریونگاری بهره می گیرد که مبتنی بر شناسایی و تحلیل عدم قطعیت های کلیدی است. در گام نخست، با مرور ادبیات و استفاده از روش دلفی فازی، 12 پیشران اصلی شناسایی شد. این پیشران ها با نظر خبرگان دانشگاهی و مدیران شرکت هایی که سابقه فعالیت در حوزه مسئولیت اجتماعی را دارا بودند، اولویت بندی و تأیید شدند. شناسایی عدم قطعیت ها بر مبنای تحلیل پیشران های کلیدی انجام شد. پنج پیشران کلیدی با بالاترین درصد اجماع و کمترین مقدار همگرایی نظرات به عنوان نهایی ترین عوامل اثرگذار انتخاب شدند. این فرآیند شامل ارزیابی تأثیرات احتمالی این پیشران ها بر سناریوهای مختلف آینده و بررسی حالت های عدم قطعیت آن ها بود. در ادامه، سناریوهای آینده با استفاده از روش های سناریونگاری و تحلیل سازگاری طراحی گردیدند. بازه زمانی انجام این پژوهش زمستان 1402 و بهار 1403 بوده است. این پژوهش نشان می دهد که ادغام حسابداری مدیریت با مسئولیت اجتماعی شرکت ها ، به ویژه درزمینه محرومیت زدایی، می تواند در سناریوهای مختلف به بهبود شرایط زندگی در مناطق محروم و افزایش توسعه اقتصادی شرکت ها منجر شود. پژوهش حاضر به عنوان یک راهنمای عملی برای شرکت های ایرانی پیشنهاد می کند که از طریق سناریو نگاری مبتنی بر شناسایی عدم قطعیت ها، استراتژی های مؤثرتری برای ادغام حسابداری مدیریت و مسئولیت اجتماعی شرکت ها توسعه دهند. این استراتژی ها می توانند به توسعه پایدار اقتصادی و اجتماعی کشور کمک کنند و در عین حال، پاسخگوی چالش ها و نابرابری های موجود باشند. این پژوهش می تواند به سیاست گذاران و مدیران شرکت ها در ایران کمک کند تا برنامه های مسئولیت اجتماعی شرکت ها را به طور کارآمدتری اجرا کنند و به بهبود شرایط اجتماعی و اقتصادی کشور یاری رسانند.